Bia
TOPLUMSAL CİNSİYET ODAKLI HAK HABERCİLİĞİ NEDİR
Toplumsal cinsiyet, bireyin fiziksel cinsiyetinden öte içinde yaşadığı toplumda sosyo-kültürel olarak var edilmiş özel kimliğidir. Toplumsal cinsiyet odaklı habercilik, kadınlara ve erkeklere belirli roller ile farklı görev ve sorumluluklar yükleyen ve bu yolla cinsiyetler arası eşitsizliğe yol açan toplumsal cinsiyeti ve kalıp yargıları sorgulayan, kadınlarla erkekleri eşit temsil eden, toplumsal cinsiyet eşitliğinin ana-akımlaştırılmasına hizmet eden bir gazetecilik anlayışını temsil eder. Bu yaklaşımıyla, hak haberciliğinin temelini oluşturan toplumsal cinsiyet odaklı habercilik, cinsiyet, cinsel yönelim ve cinsiyet kimlikleri üzerinden ötekileştirilenlerin uğradıkları hak ihlallerini haberleştirir ve takip eder, kapsayıcı ve ayrımcılık karşıtı bir yaklaşımla, haklar konusunda farkındalık yaratmayı hedefler.
Devamını Oku

Rehberler

Tümü

Cinsel Şiddetle Mücadele Derneği

Kasım 2025

Türkçe

“Cinsel Şiddet 101” kitapçığı; cinsel şiddetin ne olduğunu, hangi biçimlerde ortaya çıkabileceğini ve toplumda sıkça karşılaşılan yanlış inanışları açıklayan temel bir başvuru kaynağı niteliği taşıyor. Cinsel şiddetle ilgili doğru bilgi sunma ve cinsel şiddetle mücadelede farkındalığı artırma amacıyla Cinsel Şiddetle Mücadele Derneği’nin (CŞMD) hazırladığı  “Cinsel Şiddet 101” kitapçığı yayımlandı. “Cinsel Şiddet 101 – Cinsel Şiddet […]

Dr. Ayşe Kaşıkırık , Irmak Çil Arslan

2025

Türkçe

Yanındayız Derneği’nin, iş dünyasında toplumsal cinsiyet eşitliğini geliştirmeye yönelik kararlı adımlar atmak amacıyla, İsveç Başkonsolosluğu’nun desteğiyle bir yıl süreyle “İşimizde Eşitiz adıyla hayata geçirdiği bu proje, özellikle erkek egemen sektörlerde faaliyet gösteren firmalarla yürütülmüş, erkek çalışanların toplumsal cinsiyet eşitliği konusundaki farkındalığını artırmayı ve onları değişimin aktif bir parçası haline getirmeyi hedefliyor. Toplumsal cinsiyet eşitliği yalnızca […]

Kaos GL

Aralık 2024

Türkçe

Kaos GL, LGBTİ+ hakları odaklı habercilik yaparken nelere dikkat edilmesi gerektiğini açıklayan bir rehber yayınladı. “LGBTİ+ Haberciliği Rehberi”, gazeteciler için başucu kitabı olmaya aday. Rehberde, raporlar üzerinden Türkiye’de LGBTİ+ haklarındaki güncel durum ve medyada LGBTİ+ temsili aktarılıyor. Dünden bugüne medyadaki temsilin nasıl değiştiğini haber örnekleri üzerinden inceleyen raporun “Ne yapmalı” bölümünde gazeteciler için pratik öneriler […]

UN Women

2024

Türkçe

Soru Cevaplarla Şiddetle Mücadele Rehberi, şiddete maruz kalan kadınların bilgi ve kaynaklarla güçlendirilmesi amacıyla hazırlanmış kapsamlı bir broşürdür. Bu kılavuz, şiddete ilişkin sık sorulan sorulara net ve pratik yanıtlar vererek, şiddete maruz kalan veya maruz kalmış birinin ne yapması gerektiğine dair öneriler sunuyor. Acil yardım aramaktan yasal seçenekleri anlamaya, destek sistemlerinde gezinmeye ve güvenlik önlemlerini […]

Kadın Koalisyonu

11 Ekim 2024

Türkçe, İngilizce

Bu rehber, Türkiye’nin Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi’ne taraf olması nedeniyle çekilme kararına rağmen #İstanbulSözleşmesi ‘ni uygulama yükümlülüğünü ortaya koyuyor. İstanbul Sözleşmesi’nin Türkiye’deki hukuki ve politik öneminin altını çizerek kadın hakları savunucularına, yargı mensuplarına ve kadınlara yönelik şiddetle mücadele edenlere Sözleşme’nin etkili bir araç olarak nasıl kullanılabileceğini gösteriyor. Türkiye’de ve dünyada haklarından, eşitlik ve özgürlük talebinden […]

CEİD YAYINLARI

Ağustos 2024

Türkçe

Spor sahalarında güçlü kadın sporcu kimliklerinin sesleri her geçen gün daha da yükselirken, kadın ve spor örgütleri güçlerini birleştirerek daha fazla kadının ve kız çocuğunun güvenli ve eşitlikçi ortamlarda spor yapabilmeleri için çalışmaya devam ediyor. Bu çalışmalarda eski ve yeni kadın sporcular, antrenörler, hakemler, teknik ekipler de yer alıyor. Önceki CEID Raporlarıyla kıyaslandığında, özellikle spor […]

Araştırma - Analiz

Tümü

Çatlak Zemin

17 Aralık 2025

Türkçe

Fotoğraf:Çatlak Zemin Bu yazı Revolutionary Road filmi ve romanı hakkında her türlü tarihsel, sosyoekonomik ve politik okuma yapılmışken nasıl olur da kürtaj yasaklarına ve kadın bedeninin özerkliğinin kısıtlanmasına dair bir okuma yapılmadığını sorguluyor. 1950’ler… Savaşın galipleri egemenliğini pekiştirmiş, iktidarına iktidar katmış. Servetler el değiştirmiş, kayıtlardan silinerek şahsi kasalara gizlenmiş. Müteahhitler viran kentleri, yerle bir edilen […]

Çatlak Zemin

5 Aralık 2025

Türkçe

Görsel:Manuel Manilla, detay* Kadının faili olduğu şiddetin politik anlamını tartışmak, ataerkinin dayattığı iyi kadın/kötü kadın ayrımına çelme takıyor. Belki de şiddeti meşrulaştırma korkusundan biraz sıyrılıp, kadınların sessizce ölmek ya da boyun eğmek yerine hangi yollarla var olmayı sürdürdüklerine, “hayatlarına nasıl sahip çıktıklarına” daha fazla dikkat kesilmek gerekiyor. Alia Trabucco Zerán, Şilili bir yazar. Onunla Kalan […]

Çatlak Zemin

26 Kasım 2025

Türkçe

Görsel:Çatlak Zemin İsveç hükümeti 25 Eylül’de aldığı kararla, “namus temelli” şiddeti ataerkil yapının bir sonucu olarak ele alıp bunun kadına yönelik şiddetin bir parçası olduğunu ifade etmek yerine şiddeti “kültürel” bir sorun olarak ele almıştır. “Namus temelli” şiddeti, kültürel bir şiddet biçimi olarak sunmak, hem sorunun asıl kaynağı olan cinsiyetçi ideolojiyi görmezden gelmek hem de […]

Çatlak Zemin

15 Ekim 2025

Türkçe

Resim : Mary Leonora Carrington Cadılar hem masallarda hem gerçek tarihte yakıldı, öldürüldü, sürüldü ya da hapsedildi. Ama ataerkinin silmek istediği mücadelelerini kadınlar, tarihi tırnaklarıyla kazıyarak yeniden ortaya çıkardı. Bu da cadının yolculuğunda yeni bir adım yarattı. Bir erkeğin bir çocuktan bir kahramana dönüşme hikâyesini hepimiz biliyoruz ve bu cümleyi okurken aklımıza birkaç hikâye, dizi […]

Birleşmiş Milletler (BM) İnsan Hakları Yüksek Komiserliği Ofisi

15 Eylül 2025

Türkçe, İngilizce

Fotoğraf: Canva Rapora göre, interseks çocuklar çoğunlukla rızaları olmadan geri dönüşü olmayan ameliyatlara maruz kalıyor. Birleşmiş Milletler (BM) İnsan Hakları Yüksek Komiserliği Ofisi, intersekslerin dünya çapında yaşadığı deneyimleri, karşılaştıkları zorlukları ve hak ihlallerini detaylı şekilde ortaya koyan kapsamlı bir rapor yayımladı. Kaos GL’de yer alan habere göre, A/HRC/60/50 numaralı rapor, “İnterseks kişilere karşı ayrımcı yasalar […]

3 Eylül 2025

Türkçe

Fotoğraf: csgorselarsiv.org Eğer ifşaların biçiminden rahatsızlık duyuluyorsa, önce bu yapısal cinsiyetçi ve kadın düşmanı düzeni değiştirmeye cesaret etmeniz gerekmez mi? Kadınların yaşadıkları tacizleri dayanışma içinde ifşa etmeleriyle birlikte yeniden alevlenen tartışmalar, Türkiye’de feminist mücadelenin en önemli kazanımlarından biri olan “kadının beyanı esastır” ilkesinin, ataerkil zihniyet ve onun en kadim pratiklerinden olan mizojini (kadın düşmanlığı) ile […]

Söyleşiler

Tümü

Eda Sevinin - İrem Gerkuş

24 Aralık 2025

Türkçe

Fotoğraf: Çatlak Zemin Dünyanın dört bir yanında kadınlar erişilebilir, güvenli, ücretsiz kürtaj hakkı için mücadele ediyor. Bu mücadelelerden ve deneyimlerden haberdar olmanın uluslararası feminist dayanışmayı güçlendirdiğine inanıyoruz. Bu nedenle Dünyadan Kürtaj Mücadeleleri başlıklı bir söyleşi dizisine başlıyoruz. Serinin ilk söyleşisinde, Arjantin’de kürtaj hakkı için mücadele eden Socorristas en Red ağından Daniela Andreassi ile konuştuk. Arjantin’de […]

Evrim Kepenek

17 Aralık 2025

Türkçe

Fotoğraflar: Serra Akçan CTP’li Doğuş Derya, Kuzey Kıbrıs’ta kadınların artan yoksulluk, bakım yükü ve güvensizlikle karşı karşıya olduğunu anlattı: “Yasalar var ama yaşam zorlaşıyor.” Cumhuriyetçi Türk Partisi (CTP) Lefkoşa Milletvekili ve CTP Kadın Örgütü Başkanı Doğuş Derya, Kuzey Kıbrıs’ta kadın mücadelesinin seyrini, yasal kazanımları, derinleşen yoksulluğu, bakım krizini ve artan güvensizliği bianet’e anlattı. Toplumsal cinsiyet […]

Haberler

Tümü

Şehriban Alkış

16 Şubat 2026

Türkçe

Fotoğraf: Trabzon’da kadınların Medeni Kanun için eyleminden / Gazete Duvar 17 Şubat 1926’da kabul edilen Medeni Kanun, kadınlar açısından eşit yurttaşlığın temel dayanaklarından biri. Aradan geçen 100 yıla rağmen nafaka, soyadı ve miras/mal paylaşımı gibi alanlarda yaşanan tartışmalar ve uygulamadaki direnç, bu eşitliğin ne ölçüde hayata geçirildiği sorusunu gündeme getiriyor. Osmanlı’dan Cumhuriyet’e geçişte en önemli […]

Hatice Oflaz

12 Şubat 2026

Türkçe

Görsel: piotr szyhalski’s illustration İstanbul Bilgi Üniversitesi Dr. Öğr. Üyesi Tuğçe Erçetin, siyasal tartışmalarda etik sınırları aşan, kişisel alana yönelen aşağılayıcı ifadelerin “tartışma konusunu fikirlerden ya da olayın kendisinden çıkarıp kişiye kaydırdığını” söylüyor. *Taiwan Meclisi’nde yasama reformu tartışması sırasında milletvekilleri arasında boğuşmalar ve itişmeler yaşandı; bazı vekiller hafif yaralandı. 17 Mayıs 2024 *Bulgaristan parlamentosunda bütçe […]

Evrim Kepenek

25 Ocak 2026

Türkçe

Fotoğraf: Feminist Gündem 2025’teki erkek şiddeti verilerinin tamamını geçen hafta bir video ile kamuoyu ile paylaştık. Bu çeteleye göre, 1 Ocak 2025 – 31 Aralık 2025 döneminde Türkiye’deki yerel, ulusal ve internet basınına yansıyan haberlerden derlediği güncel verilere göre, erkekler, 2025’te en az 299 kadını ve 64 çocuğu öldürdü. Baştan aklımızda tutalım, “Bu şehirlerde şiddet […]

Elanur Birinci

23 Ocak 2016

Türkçe

Kadınlar, yapay zekâ ve veri ihlalleriyle yeniden hedefte. Dijital şiddet biçim değiştiriyor, ancak kadın bedenini denetleme ve damgalama pratiği sürüyor. Son günlerde X platformunun yapay zekâ aracı Grok’un, kadın ve çocukların fotoğraflarını bikinili şekilde görselleştirdiği örnekler sosyal medyada tepki çekti. Erkek kullanıcıların, kadınların fotoğraflarının altına “bu fotoğrafa bikini giydir” gibi komutlar yazdığı görüldü. Pek çok […]

Kadriye Bakırcı

22 Ocak 2026

Türkçe

Aile içi ücretsiz bakımın, bu hizmeti veren kız çocukları bakımından sonuçları, ayrı bir hukuki rejime tabi olduğundan ayrı bir çalışmanın konusudur. Aşağıdaki metin, daha sonra kapsamlı bir makaleye dönüştürülmek üzere, konuyla ilgili son yayımlanan uluslararası bir kitap bölümümdeki bazı konuların özeti ve 14.1.2026 tarihinde yaptığım bir konuşmanın gözden geçirilmiş halidir. Literatürde, konuyla ilgili kullanılan terminoloji […]

Sinem Nazlı Demir

15 Ocak 2026

Türkçe

Fotoğraf: csgorselarsiv.org Kürtaj talebiyle iletişime geçtiğimiz İstanbul, Ankara, Konya, Aantep ve Erzurum’daki devlet hastanelerinin büyük bölümünden ret yanıtı geldi. Bazı hastaneler bu durumu açıkça “kurum politikası” olarak gerekçelendirdi. Türkiye’de 10. haftaya kadar yasal olan kürtaj, kamu hastanelerinde “doktor yok”, “etik değil”, “kurum politikası” gibi gerekçelerle fiilen uygulanmıyor. Beş ilde, hem kamu hem özle kliniklerde yapılan […]